Cari Açık Nedir - 4.0 out of 5 based on 1 vote
4.5 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.50 (1 Vote)

cari açık, cari açık nedir, cari fazla, cari denge, net hata noksa, sermaye hesabıBu makalede, cari açık nedir, cari açık nasıl kapanır, cari denge, sermaye hesabı, net hata noksan hesabı gibi konulara, Mahfi EĞİLMEZ'in kaleme aldığı bir yazıyla değinilecektir. Yazının hemen peşinden Marmara Üniversitesi İng. İktisat Böl. Öğr. Görevlisi Doç. Dr. Erhan Aslanoğlu'nun "cari açık nedir" sorusunu yanıtlayan bir video bulunmaktadır. Bir ülkenin dış dünya ile ekonomik ilişkileri, ödemeler dengesi adı verilen bir bilançoda izlenir. Bu bilanço ülkenin dış dünyadan kazandığı döviz gelirlerini ve dış dünyada yaptığı döviz giderlerini bir denge yaklaşımı ile sergileyerek söz konusu dönem içinde ne kadar döviz açığı ya da döviz fazlası verdiğini ve eğer varsa bu açığı nasıl finanse ettiğini ortaya koymaktadır. Ödemeler dengesi başlıca iki bölümden oluşmaktadır. Bunlar: Cari denge ve sermaye hesabı.

Cari denge, kendi içinde dört alt dengeden oluşur: Mal dengesi (bir ülkenin yurtdışına sattığı mallardan elde ettiği döviz gelirleri ile yurtdışından aldığı mallara ödediği döviz bedelleri arasındaki farkı gösterir), hizmetler dengesi (bir ülkenin yurtdışına sağladığı nakliye, sigorta, turizm vb. gibi hizmetlerden elde ettiği döviz gelirleri ile yurtdışından aldığı benzeri hizmetlere karşılık ödediği döviz bedelleri arasındaki farkı gösterir), yatırım gelirleri dengesi (bir ülkenin yurtdışında yaptığı doğrudan sermaye yatırımları karşılığında elde ettiği kârlar, portföy yatırımları karşılığında elde ettiği faizler vb. ile yabancıların o ülkede yaptığı benzer yatırımlar karşılığında elde ettiği kâr ve faiz biçimindeki döviz gelirleri arasındaki farkı gösterir) ve cari transferler (yurtdışındaki işçilerden sağlanan döviz girdilerini gösterir). O halde cari dengeyi şöylece formüle edebiliriz: Cari denge = Mal Dengesi + Hizmetler Dengesi + Yatırım Gelirleri Dengesi + Cari Transferler. Bu toplamın sonucu artı ise cari denge fazlası, eksi ise cari denge açığı söz konusu demektir.

Yabancıların ülkeye yolladıkları doğrudan sermaye yatırımları (yani şirket almak ya da yeni işletmeler kurmak için yolladıkları paralar) veya yolladıkları portföy yatırımları (yani hisse senedi, tahvil vb. almak amacıyla yolladıkları paralar) ve benzeri döviz girişleri ödemeler dengesinin ikinci kalemi olan sermaye hesapları dengesini oluşturur. Dikkat edilecek olursa sermaye hesabında ülkeye giren ve ülkeden çıkan sermayenin anaparası, cari dengenin alt dengelerinden birisi olan yatırım gelirleri dengesinde ise bu sermayeden elde edilen faiz, kâr gibi getiriler yer alır. Sermaye hesabı, cari dengenin finansmanını sağlayan bölümdür. Eğer cari denge açık veriyorsa sermaye hesabı bunu dengelemek üzere fazla verir, eğer cari denge fazla veriyorsa sermaye hesabı eksi sonuç verir. Bir başka ifadeyle, eğer ekonomi cari açık veriyorsa bunu kapatmasının yolu dışarıdan sermaye girişi sağlamaktır.

Ödemeler dengesinde bir de nereden geldiği ya da nereye gittiği tam olarak ayırtedilmeyen miktarlar söz konusudur. Bunlara net hata ve noksan adı verilir. Örneğin, turizm gelirleri anketlerle belirlenir. Yapılan anketler sonucunda kişi başına ortalama 700 dolar harcandığı saptanmışsa ve gelen turist sayısı 20 milyon ise 14 milyar dolar turizm geliri tahmini yapılır ve ödemeler dengesine yazılır. Oysa turistlerin ortalama kişi başına harcaması anketten farklı olarak 750 dolar ise gerçekte turizm geliri 15 milyar dolar demektir. Bu durumda 1 milyar dolar tutarında artı işaretli bir net hata ve noksan doğmuş olur.

(Yazı 2006 yılında kaleme alındığından, örnek 5 yıl kadar önceyi anlatmaktadır.) Eylül 2006 itibarıyla Türkiye'nin mal dengesi 32 milyar dolar açık, hizmetler dengesi 10 milyar dolar fazla, yatırım gelirleri dengesi 4.6 milyar dolar açık vermiş, cari transferler de artı işaretli olmak üzere 1.2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Yani cari dengemiz ilk dokuz ayda 25.4 milyar dolar açık vermiştir. Sermaye hesapları ise aynı dönemde 34.5 milyar dolar fazla ile sonuçlanmıştır. Bunlara ek olarak aynı dönemde 0.6 milyar dolarlık eksi işaretli net hata ve noksan kalemi oluşmuştur. Bu durumda Dikkat edilecek olursa finansman miktarı açık miktarından 8.5 milyar dolar fazladır. İşte bu fazla miktar bu dönemde rezerv varlıklara gitmiştir. Bunun 3.5 milyar doları IMF'ye borç ödemesinde kullanılmış, kalan 5 milyar doları da Merkez Bankası'nın uluslararası döviz rezervlerinin artmasına yol açmıştır.

Buradan çıkan sonuç şudur: Cari açığı büyüyen bir ekonomi sermaye hesaplarını da büyütmek zorundadır. Sermaye hesapları büyüyen bir ekonominin ise dışa bağımlılığı artar. kaynak: Radikal

cari açık, cari açık nedir, cari fazla, cari denge, net hata noksa, sermaye hesabı

Not: Video başlamadan önce 15-30 saniye arası süreyle reklam izlemek zorunda kalabilirsiniz. Bu reklamın sitemizle ilgisi bulunmamaktadır. Dolayısıyla ilgili videoyu izlemek için lütfen reklamların bitmesini bekleyiniz.

İlgini Çekebilecek Diğer Başlıklar:

Radyografi ve Radyoskopi... Radyografi ve Radyoskopi, Röntgen Nedir, Wilhelm Röntgen Kimdir: X ışınlarının yararlı uygulamaları. 1895 yılında Alman bilgini Wilhelm Röntgen tarafından keşfe...

Mors Alfabesi Nedir... Mors Alfabesi Nedir, Mucidi Kimdir, Nerelerde Kullanılır, Mors Telgrafı: 1793'te Convention Meclisi, Claude Chappe'inkini resmen tanıdı diye ötek...

Genel Kurmay Başkanlığı Basın ... TARIH: 27 NİSAN 2007 NO: BA- 08 / 07 Türkiye Cumhuriyeti devletinin, başta laiklik olmak üzere, temel değerlerini aşındırmak için bitmez tükenmez bir çaba için...

Alerji Nedir, Nasıl Çabuk Geçe... Alerji Nedir, Nasıl Çabuk Geçer, Alerji Çeşitleri, Alerji Türleri, Alerji Tedavisi: Alerji, kişilerin, aslında zararlı olmadıkları halde bazı maddelere karşı a...

Zeka... Bu makalede: zekâ kavramı (zekâ nedir), ve bu zaman kadar zekâ üzerine yapılan araştırmaları konu alan bir takım açıklamalara ulaş...

Mortgage Nedir? Avantajları Ne... Mortgage Nedir? Avantajları Nelerdir? Mortgage, bir taşınmazın, bu taşınmazı elinde bulunduran bir kişiden ya da kurumdan belirli koşullarda başka bir kişi ya d...


Yorum ekle

1) Yorumlarınız yönetici onayından geçtikten sonra görünmeye başlayacaktır.
2) Cümlelerinizde imla ve yazım hatalarına LÜTFEN dikkat ediniz. Aksi halde yorumunuz maalesef YAYINLANMAYACAKTIR.


Güvenlik kodu
Yenile